Ostroga piętowa - objawy i leczenie ostrogi piętowej

Ból w okolicach pięty może znacznie utrudnić życie. Schorzenia występujące w okolicach pięty często uniemożliwiają sportowcom kontynuowanie treningów na oczekiwanym poziomie. Ból pięty może także  pojawiać się u osób prowadzących mało aktywny tryb życia. Diagnostyka tego stanu nie jest łatwa i wymaga od specjalisty sporej wiedzy i doświadczenia. Termin „ostroga piętowa” jest obecnie często nadużywany w określaniu przyczyn bólu pięty. Na czym polega mit ostrogi piętowej? Co tak naprawdę może odpowiadać za uporczywe dolegliwości? Odpowiedzi przygotowaliśmy w poniższym tekście.

Jak wygląda ostroga piętowa - objawy

Ostrogi piętowe rozpoznawane są na zdjęciu rentgenowskim stopy. Są to specyficzne wyrośla kostne występujące w miejscach przyczepów tkanek miękkich do kości.

Ostroga piętowa dolna

Ostroga piętowa dolna zlokalizowana jest w miejscu przyczepu rozcięgna podeszwowego do dolnej części guza piętowego. Istnieją również nowsze doniesienia świadczące o tym, że ostroga dolna tworzy się w miejscu przyczepu mięśnia czworobocznego podeszwy do guza piętowego.

Ostroga piętowa górna

Ostroga piętowa górna zlokalizowana jest z tyłu, w miejscu przyczepu ścięgna Achillesa do górnej części guza piętowego.

Przyczyny ostrogi piętowej

Ostrogi stanowią wyraz zmian zwyrodnieniowo-wytwórczych spowodowanych przewlekłym  pociąganiem okostnej przez przeciążone tkanki miękkie przyczepiające się do kości. Do przeciążenia tkanek może dochodzić w sytuacji:

  • częstego użytkowania nieprawidłowego obuwia (np. wysokie obcasy, zbyt twarda podeszwa ograniczająca pracę stóp),
  • współistnienia wad stóp, np. koślawości pięt, płaskostopia,
  • wyczynowego uprawiania sportu, zwłaszcza w źle dobranym obuwiu biegowym,
  • przykurczu ścięgna Achillesa.

Bierze się również pod uwagę rolę czynników zapalnych – obecność chorób układowych tkanki łącznej, np. reumatoidalnego zapalenia stawów.

Przyczyny bólu w okolicy pięty

Ostroga kostna czy patologia tkanki miękkiej?

Okazuje się, że najczęstszą pierwotną przyczyną bólu jest nie ostroga, ale zapalenie rozcięgna podeszwowego lub insercyjne zapalenie ścięgna Achillesa. Schorzenia te wynikają z sumowania się mikrouszkodzeń w obrębie włókien. Dochodzi do stopniowej degeneracji tkanki ścięgna lub rozcięgna. W rzeczywistości boli więc tkanka miękka a nie sama ostroga. Za tą koncepcją przemawia obecność przypadków, w których obserwuje się ogromne ostrogi przy braku jakichkolwiek dolegliwości bólowych pięty. Zapalenie rozcięgna podeszwowego często występuje bez obecności ostrogi dolnej w badaniu RTG. Są to więc dwa stany, które mogą współistnieć w danym momencie, ale mogą też występować niezależnie od siebie.

Ostroga piętowa może w bardzo rzadkich przypadkach prowadzić do podrażnienia okolicznych tkanek miękkich. Uzależnione jest to od indywidualnych warunków anatomicznych w obrębie stopy i stawu skokowego.  

Skorzystaj z pomocy specjalistów, zarezerwuj wizytę

Terapia bólu pięty

Leczenie rozcięgna podeszwowego

Terapia zapalenia rozcięgna podeszwowego jest długotrwała – może trwać nawet kilka miesięcy do momentu aż trwale zlikwidujemy dolegliwości bólowe. W okresie leczenia należy ograniczyć aktywność sportową, aby dać tkankom szansę na regenerację. Wskazany jest regularny masaż rozcięgna piłeczką tenisową - najlepiej rano, jeszcze przed wstaniem z łóżka. Czasami konieczne jest manualne rozpracowanie włókien rozcięgna przez terapeutę. Wskazane są także ćwiczenia rozciągające rozcięgno oraz mięsień trójgłowy łydki. W razie występowania silnych dolegliwości lekarz może przepisać leki o działaniu przeciwbólowym. 

Bardzo skuteczną metodą leczenia rozcięgna podeszwowego jest terapia falą uderzeniową. Już kilka zabiegów (5-6) pozytywnie wpływa na proces zdrowienia, stymulując poprawne gojenie i fizjologiczną przebudowę tkanki rozcięgna.

Leczenie zapalenia ścięgna Achillesa przy jego przyczepie

W miejscu tworzenia się ostrogi piętowej górnej może dochodzić do podrażnienia ścięgna Achillesa. Przewlekły nacisk mechaniczny nadmiaru tkanki kostnej na ścięgno powoduje jego uszkodzenie. Ścięgno Achillesa może również chorować bez współistnienia ostrogi. Podstawę leczenia stanowi terapia mięśniowo-powięziowa tylnej taśmy anatomicznej (rozcięgno podeszwowe – ścięgno Achillesa – mięsień trójgłowy łydki – mięśnie kulszowo-goleniowe – prostownik grzbietu). Głęboki poprzeczny masaż ścięgna Achillesa pozwala na optymalizację jego ukrwienia i działa przeciwbólowo. Wspomagająco można zastosować kinesiotaping (medyczne plastry naklejane na skórę). Stopniowe wzmacnianie ścięgna Achillesa rozpoczyna po ustaniu fazy ostrej.

Wkładki ortopedyczne odciążające piętę

W okresie leczenia stosuje się również wkładki ortopedyczne. Ich celem jest zmniejszenie naprężeń w obrębie tkanek miękkich i poprawa komfortu w trakcie chodzenia. Stosuje się wkładki unoszące pięty (np. 1cm), korygujące nadmierną koślawość pięt albo wkładki amortyzujące.  Wskazane jest, aby wkładki były wykonywane na miarę a ich ostateczna konstrukcja i dobór materiałów były dopasowane do typu schorzenia w obrębie pięty oraz indywidualnej biomechaniki ciała.

Usuwanie ostrogi piętowej – czy konieczne?

Plastyka guza piętowego (chirurgiczne leczenie ostrogi piętowej) częściej jest konieczna w przypadku ostrogi piętowej górnej. Celem jest ochrona ścięgna Achillesa przed nadmiernym uciskiem i zmniejszenie ryzyka nawrotu dolegliwości bólowych. O tym, czy dany rodzaj ostrogi wymaga zabiegu, decyduje lekarz.

W przypadku ostrogi piętowej dolnej, jej chirurgiczne usuwanie jest konieczne bardzo rzadko. Zła diagnostyka i nieuzasadnione przeprowadzenie zabiegu usunięcia ostrogi dolnej może okazać się nieskuteczne (ból pięty może nie zniknąć, ponieważ jego przyczyna była zupełnie inna).

Czy da się zapobiec ostrodze piętowej?

Profilaktyka patologii odpowiedzialnych za ból pięty polega głównie na minimalizacji czynników ryzyka w dostępnym zakresie. Zachęcamy do skorzystania z konsultacji podologicznej i badania stóp, które wykaże, czy przypadkiem nie cierpimy na płaskostopie, czy mamy odpowiedni zakres ruchomości w stawach i czy pierwsze objawy mogą wskazywać na rozwój konkretnych patologii. Podolog podpowie także czy użytkowany rodzaj obuwia jest dla nas odpowiedni. W razie konieczności poszerzenia diagnostyki, podolog odeśle do innego specjalisty (np. fizjoterapeuty, ortopedy, reumatologa).

Skontaktuj się z nami w najwygodniejszy dla Ciebie sposób. Zadzwoń: +48 12 359 55 51. Aby wysłać do nas wiadomość e-mail napisz na adres: gabinet@podomedicol.pl lub przyjedź do nas: Aleja Kijowska 22, 30-079 Kraków .
Z chęcią odpowiemy na każde pytanie.
Wszelkie prawa zastrze?one 2019