Budowa paznokcia - anatomia. Jakie funkcje pełnią poszczególne elementy paznokcia?

    budowa-paznokcia.jpg

Budowa paznokcia jest bardziej złożona niż mogłoby się wydawać. Składa się on z kilku elementów oraz warstw, które ogrywają ważną rolę w naszym codziennym funkcjonowaniu. Paznokcie pełnią nie tylko funkcję estetyczną, ale także ochroną, użyteczną czy też diagnostyczną. Warto więc lepiej poznać budowę paznokcia - jego poszczególne elementy oraz zakres pełnionych przez nie funkcji - by dowiedzieć się, jak odpowiednio o nie dbać oraz jak rozpoznać ważne sygnały dotyczące naszego stanu zdrowia.

Budowa paznokcia anatomia

Jak już zostało zaznaczone budowa paznokcia jest złożona, ponieważ składa się on z kilku elementów oraz prawie 100 warstw. Warto przy tym zaznaczyć, że ogólna budowa paznokci u stóp i dłoni jest taka sama. Różni je jednak grubość płytek paznokcia, która w paznokciach u stóp wynosi 1,0-1,5mm, natomiast w paznokciach u dłoni od 0,5-0,7 mm. Inna jest także szybkość wzrostu, ponieważ paznokcie u dłoni rosną nawet trzy razy szybciej od paznokci u stóp.

Rodzimy się już z w pełni wykształconymi paznokciami, które formułują się w życiu płodowym w wyniku procesu przekształcania się żywych komórek skóry w komórki martwe (keratynocyty), tworzące łącznie tzw. powierzchnię rogową. Po narodzinach paznokcie rosną wraz ze wzrostem palców i spełniają ważne funkcje w naszym codziennym życiu.

Prawidłowa budowa paznokcia pod względem anatomicznym składa się z następujących elementów:

  • płytki;
  • łożyska;
  • macierzy;
  • obłączka;
  • wolnego brzegu;
  • wałów okołopaznokciowych;
  • obrąbka naskórkowego;

Paznokieć budowa - krótki opis jego poszczególnych elementów

1) Płytka paznokcia

Najbardziej podatną na uszkodzenia częścią paznokcia jest jego płytka, a więc półtwarda powłoka paznokcia zbudowana z keratyny. Jest to widoczna część paznokcia. Budowa płytki paznokcia obejmuje 3 warstwy:

  • grzbietową - stanowiącą zewnętrzną część paznokcia i zbudowaną ze ściśle ułożonych keratynowych komórek;
  • pośrednią - obejmującą luźno ułożone keratynowe komórki;
  • wewnętrzną - stanowiącą komórki nabłonka;

Zdrowa płytka paznokcia jest lśniąca, gładka, nie występują na niej bruzdy i ma lekko różowy kolor.

2) Łożysko paznokcia

Kolejnym elementem budowy paznokcia jest jego łożysko, łączące naskórek z płytką paznokcia. Jest to tkanka znajdująca się tuż pod płytką paznokcia. Łożysko dba o ogólną kondycję paznokci, to stąd pobierane są substancje odżywcze.

3) Macierz paznokcia

W dalszej kolejności mamy macierz paznokcia. Jest to żywa, mocno unerwiona część paznokcia, która znajduje się głębiej w jego proksymalnej części, pod wałem paznokciowym zakończonym obrąbkiem naskórkowym. Macierz paznokcia to miejsce, z którego wyrastają paznokcie. Odpowiada za wytwarzanie keratynowej płytki paznokciowej. Jeśli macierz zostanie uszkodzona, np. podczas wycinania skórek, istnieje ryzyko, że paznokieć może odrosnąć zmieniony chorobowo.

Budowa macierzy paznokcia składa się, podobnie jak płytka paznokcia, z 3 części - grzbietowej, pośredniej i wewnętrznej.

4) Obłączek paznokcia

W dalszej analizie budowy paznokcia należy wymienić charakterystyczny półksiężyc wyrastający u nasady paznokcia o mleczno-białym odcieniu. Jest to obłączek, zwany inaczej lunulą. Obłączek łączy płytkę paznokcia z macierzą. Jego prawidłowy rozmiar nie powinien przekraczać 25% wielkości paznokcia. Zbyt duży obłączek na kciuku wskazuje na wzmożoną pracę serca i może być oznaką zbyt wysokiego ciśnienia.

Skorzystaj z pomocy specjalistów, zarezerwuj wizytę

5) Wolny brzeg paznokcia

Wolny brzeg paznokcia to nic innego jak część paznokcia nie przylegająca do naskórka, wychodząca poza opuszek.

6) Wały paznokcia (medialny, lateralny, proksymalny)

Wały paznokcia to warstwa skóry otaczająca brzeg paznokcia z trzech stron – z wyjątkiem wolnego brzegu. Wały spełniają funkcję ochronną. To właśnie w to miejsce nieraz wrasta paznokieć najczęściej palucha, czego efektem są przykre dolegliwości. Aby pozbyć się problemu z wrastającym paznokciem, należy udać się do podologa.

7) Obrąbek naskórkowy

Na budowę paznokcia składa się również obrąbek naskórkowy. To naskórek odłączający się od wału paznokcia, tak zwana skórka. Często jest usuwana, jednak warto pamiętać, że spełnia ona bardzo ważną funkcję, ponieważ chroni macierz paznokcia przed uszkodzeniem – zarówno przez czynniki mechaniczne, jak i przed różnego typu wirusami i bakteriami.

Funkcje paznokcia

Paznokcie stanowią niepozorny element naszej budowy, ale pełnią w naszym organizmie istotne funkcje. Przede wszystkim chronią delikatne zakończenia nerwowe palców dłoni i stóp. To także dzięki nim nie dochodzi do przerostu guzowatości paliczka dystalnego. Na podstawie analizy kondycji poszczególnych elementów paznokci można ocenić stan zdrowia naszego organizmu. Ponadto paznokcie pełnią funkcję estetyczną - zadbane dłonie i stopy są naszą wizytówką, szczególnie u kobiet.

Zobacz także: Jak wyleczyć wrastające paznokcie?

Budowa paznokci skład chemiczny

Jak już było podkreślane budowa paznokcia jest dość złożona, ponieważ składa się z kilku elementów oraz prawie 100 warstw. Większość z nich tworzy keratyna, zawierająca w sobie cenne odżywcze substancje, między innymi takie, jak:

  • arginina;
  • siarka;
  • aminokwasy siarkowe;
  • woda;
  • żelazo;
  • fosfor;
  • wapń;

Mając to na uwadze, znacznie łatwiej zadbać o właściwą suplementację, by cieszyć się zdrowymi i pięknymi paznokciami. Trzeba też podkreślić, że wapń jest jednym z ważniejszych składników odżywczych dla paznokcia.

Budowa paznokcia czynniki niszczące

Nie ulega wątpliwości, że odpowiednia pielęgnacja paznokci jest niezwykle ważna, bo pozwala zachować je w zdrowej kondycji. Czynniki przyczyniające się do degradacji płytki paznokcia można podzielić na:

  • mechaniczne - np. urazy, skaleczenia;
  • wewnętrzne - np. niewłaściwa dieta, choroby, zakażenie bakteryjne, wirusowe, grzybicze;
  • zewnętrzne - np. detergenty używane podczas sprzątania;

 

Warto zauważyć, że właściwa pielęgnacja paznokci to pielęgnacja całych dłoni i stóp oraz pełnowartościowa dieta. Paznokcie powinny być dobrze odżywione i równo przycięte.  

Skontaktuj się z nami w najwygodniejszy dla Ciebie sposób. Zadzwoń: +48 12 359 55 51. Aby wysłać do nas wiadomość e-mail napisz na adres: gabinet@podomedicol.pl lub przyjedź do nas: Aleja Kijowska 22, 30-079 Kraków .
Z chęcią odpowiemy na każde pytanie.
Wszelkie prawa zastrze?one 2021